// NİJİTECH · BLOG
Teknoloji, yazılım ve yapay zekâ üzerine.
Haftalık yazılar: yapay zekâyı üretime almanın pratiği, yazılım mimarisi kararları ve Türkiye’de teknolojiye yön verenler.
Yazılar
Teknoloji6 dk okuma
Oto galeride MCC limiti: banka neden taksidi kesiyor?
Galeri taksit sunamıyorsa sebep çoğu zaman müşterinin limiti değil, işyerinin kategori kodudur. Kodun ne yaptığı ve etrafından nasıl dolaşıldığı.
Teknoloji5 dk okuma
Araç satışında escrow: para ne zaman el değiştirir?
Emanet yapısında para satıcıya değil lisanslı bir üçüncü tarafa gider ve koşullar yerine geldiğinde serbest bırakılır. Akışın adım adım nasıl işlediği.
Teknoloji6 dk okuma
İhracatta alıcı bulmak: liste satın almak neden yetmiyor
Satın alınan bir e-posta listesi ile alıcı bulmak arasında fark var. Biri isim veriyor, diğeri o ismin neden sizin ürününüzü alacağını gösteriyor.
Yapay zekâ7 dk okuma
Konuşarak işe alım: ATS ile yetenek zekâsı arasındaki fark
ATS bir kayıt sistemi, yetenek zekâsı bir değerlendirme sistemi. İkisi aynı şey sanıldığında, işi yapabilecek adaylar anahtar kelime eşleşmesinde eleniyor.
Teknoloji6 dk okuma
Blokzincirde finalite: bir işlem ne zaman gerçekten bitti?
“Onaylandı” ile “geri alınamaz” aynı şey değil. Ödeme kabul eden bir sistem için aradaki fark, kaç saniye bekleyeceğinizi belirleyen şeydir.
Teknoloji6 dk okuma
Uzak erişimde en pahalı hata: yetkiyi kapatmayı unutmak
Uzak erişimde bağlanan kişi, o cihazın başında oturan kişiyle aynı yetkiye sahiptir. Bu yüzden asıl risk şifrede değil, kimin hâlâ erişebildiğini bilmemekte.
Yazılım6 dk okuma
İstemi koda gömmek: teknik borcun yeni biçimi
Model istemleri kaynak kodun içine dağıldığında her metin değişikliği bir sürüm yayınına dönüşür. Bu, on yıl önce SQL sorgularının başına gelenin aynısı.
Yapay zekâ7 dk okuma
RAG mi, ince ayar mı? Hangi problem hangisini istiyor
İkisi de “modele kendi verimizi öğretelim” diye başlayan cümlenin cevabı sanılıyor. Oysa farklı iki problemi çözüyorlar. Seçimi belirleyen üç ölçüt.
Yazılım7 dk okuma
Pazaryeri fiyat otomasyonunda kara kutu sorunu
Fiyatı otomatik değiştiren bir sistem, neden değiştirdiğini söyleyemiyorsa hata bulunamaz. Marj eriyene kadar kimse fark etmez. Denetlenebilir fiyat otomasyonu nasıl kurulur?
Teknoloji7 dk okuma
Veri nerede işleniyor? Zinciri baştan sona çıkarmak
“Verimiz Avrupa’da” cümlesi çoğu zaman zincirin ilk halkasını anlatır. Asıl soru, o halkanın kime bağlı olduğu. Veri işleme envanteri çıkarmanın pratik yolu.
Türkiye’de teknolojiye yön verenler7 dk okuma
Türkiye’de yapay zekâ: sayılar ne diyor?
İşlem sayısı arttı, toplam yatırım yarıya indi. Girişim sayısı bir yılda 393’ten 457’ye çıktı. Bu üç rakam bir arada okunduğunda ortaya çıkan tablo.
Yapay zekâ7 dk okuma
Halüsinasyonu ölçmek: eval seti nasıl kurulur?
“Model bazen uyduruyor” bir gözlem, ölçüm değil. Ölçemediğiniz bir sorunu düzelttiğinizi de iddia edemezsiniz. Değerlendirme seti kurmanın pratik yolu.
Teknoloji6 dk okuma
Kendi donanımında bulut: ne zaman mantıklı?
Bulut her zaman doğru cevap değil; kendi donanımın da öyle. Kararı fiyat tablosu değil, dört soru belirler.
Yapay zekâ7 dk okuma
Yapay zekâ pilotu neden üretime geçmiyor?
Pilot çalışan bir yapay zekâ projesi ile üretimde ayakta kalan bir sistem arasındaki fark modelde değil, modelin etrafındaki katmanda. Dört somut kırılma noktası.
Yapay zekâ6 dk okuma
Kaç model, kaç para? Yapay zekâ maliyetini hesaplamak
İşlem başına maliyet küçüktür ve pilotta görünmez; hacimle çarpılınca faturanın tamamını belirler. Maliyeti ölçmenin ve düşürmenin pratik yolu.
Yazılım6 dk okuma
Otomasyon nerede biter, otonomi nerede başlar?
Kural tabanlı otomasyon, girdi her seferinde aynı geldiği sürece çalışır. Gelmediği anda durur. İki yaklaşımın sınırı ve hangisinin nerede doğru olduğu.